Afgerond in 2009

Projectduur:  2 1/2 jaar

Projectleider: N.E.E. van Loey – Vereniging Samenwerkende Brandwondencentra Nederland

Doel

(1) Het meten van incidentie en prevalentie van depressie en angststoornissen;(2) Het onderzoeken van mogelijke risicofactoren voor depressie en angststoornissen;(3) Het onderzoeken van levenskwaliteit na brandwonden door deze groep te vergelijken met een normatieve steekproef en andere brandwondenpatiëntengroepen uit andere landen.

Achtergrond

Met de hogere overlevingskans van mensen met uitgebreide brandwonden worden psychosociale gevolgen en levenskwaliteit in het algemeen een belangrijk onderwerp voor onderzoek en klinische praktijk. Empirisch onderzoek heeft eerder aangetoond dat een niet te verwaarlozen minderheid van de mensen met brandwonden lange termijnproblemen ontwikkelt die het functioneren in het dagelijkse leven ernstig kunnen beperken.

Het is belangrijk dat de mensen die hiervoor risico lopen snel geïdentificeerd worden en behandeling wordt aangeboden, of – indien mogelijk – dat deze negatieve reacties voorkomen worden. De selectie van afhankelijke en onafhankelijke variabelen is gebaseerd op een recent review artikel (zie Van Loey and Van Son, 2003). Dit onderzoek tracht in te spelen op de groeiende behoefte aan betere psychosociale ondersteuning na het oplopen van brandwonden. Dit is een onderwerp met maatschappelijk en economisch belang omdat de overlevingskans bij brandwonden toeneemt.

Methode

Het onderzoek is prospectief van aard en begint één week na opname in het brandwondencentrum. Deelnemers vormen een cohort van ongeveer 250 opeenvolgende opnames in de drie Nederlandse en vier Belgische brandwondencentra die ten minste 72 uur opgenomen zijn, de Nederlandse taal beheersen en niet lijden aan psychiatrische problemen op moment van opname.

Beknopte samenvatting van de resultaten

Deze studie had als doel vast te stellen hoeveel mensen die brandwonden oplopen lijden aan symptomen van depressie en posttraumatische stress (PTSS). Ook wilden we onderzoeken of zelfbeeld en sociale steun invloed hebben op latere psychische klachten. Daarnaast richtte deze studie zich op het meten van kwaliteit van leven en het bestuderen van mogelijke voorspellers van een verminderde kwaliteit van leven. Om dit te kunnen bestuderen hebben we 258 mensen met brandwonden vragenlijsten voorgelegd. Hieruit bleek dat 10% van deze mensen last hadden van symptomen van depressie 1 jaar na het ongeval, 7% had last van PTSS-klachten en 15% had last van partiële PTSS-klachten. Voorspellende factoren voor depressie waren een laag zelfbeeld en rumineren (steeds weer malende gedachten hebben over het ongeval en gevolgen). Voorspellende factoren voor (partiële)PTSS waren last hebben van vermijding en herbeleving aan het ongeval (gemeten 2 weken na het ongeval) en een laag zelfbeeld. Kwaliteit van leven werd onderverdeeld in twee componenten: een lichamelijke component en mentale component.

Beide verbeterden met verloop van tijd, maar de verbetering in mentale gezondheid was wat minder sterk dan in de lichamelijke component. Voorspellers van een minder goed lichamelijk functioneren waren angst voor pijn gemeten tijdens de klinische fase, gebrek aan sociale steun en symptomen van depressie. Voorspellers van minder goede mentaal functioneren waren gebrek aan sociale steun en depressie. Concluderend kunnen we stellen dat zelfbeeld een sterke voorspeller is van psychische problemen. Symptomen van depressie hadden op hun beurt een sterke invloed op kwaliteit van leven.

print