Je kind is behandeld in het brandwondencentrum. Dat is voor veel ouders een indrukwekkende periode die spanning en stress kan veroorzaken. Ieder kind en elke ouder gaat hier anders mee om. Op deze pagina vind je informatie over stress en gevoelens die je als ouder kan hebben na een brandwondenongeval van je kind. Ook kun je tips vinden over hoe je met je ervaringen en die van je kind kunt omgaan.
Het is belangrijk om te weten dat het je kind kan helpen als je als ouder ook aandacht besteedt aan je eigen emoties en spanningen. Veel ouders willen dat het goed gaat met hun kind en negeren soms goed bedoeld hun eigen spanningen. Kinderen voelen onbewust deze spanningen en proberen dan hun ouders niet te belasten met hun eigen problemen. Pas als jezelf goed over de gebeurtenis kunt praten en niet meer wordt overspoeld door emoties, kan het kind steunen op jou als ouder.
Stress
Wanneer je last hebt van stress, maakt het lichaam stresshormonen aan om hier zo goed mogelijk op te reageren. Dit merk je bijvoorbeeld aan een snellere hartslag en ademhaling of spierspanning. De opname in het ziekenhuis of brandwondencentrum kan zeer stressvol zijn. Zelfs na het ontslag is er nog een lange nasleep die heel wat zorgen met zich meebrengt. Dit kan erg stressvol zijn. Bij stress kan je last hebben van hoofdpijn, buikpijn, moeite met slapen, een rusteloos gevoel, verminderde concentratie, vermoeidheid, somberheid en prikkelbaarheid. Dit zijn normale reacties en gaan vaak vanzelf weer over.
Een stressvolle situatie gaat vaak samen met verhoogde prikkelbaarheid of het hebben van een ‘korter lontje’. Je kunt hierdoor sneller boos zijn, maar je kunt ook concentratie- en slaapproblemen hebben. Daarbij heb je misschien als ouder veel verdriet of voel je je machteloos. Er wordt ook veel van je gevraagd als ouder en je moet leren omgaan met de nieuwe situatie. Dat kost tijd en energie. Probeer jezelf die tijd te geven. Bij de meesten verdwijnt de stress na enige tijd. Probeer er wel over te praten met anderen. Mochten de klachten niet beter worden, zoek dan hulp bij bijvoorbeeld je huisarts of neem contact op met het brandwondencentrum.
De stressvolle situatie kan een negatieve invloed hebben op de relatie tussen ouders, waar je meer over kunt lezen in 2.3 Gezin.
Schuldgevoelens
Als ouder kun je je schuldig of boos voelen na het ongeluk. Ook als je het ongeluk niet had kunnen voorkomen. Bedenk dat het onmogelijk is om een kind 24 uur per dag in de gaten te houden. Het is daarom niet eerlijk naar jezelf om je schuldig te voelen.
Het zien van de littekens kan de schuldgevoelens weer naar boven halen. Schuldgevoelens gaan vaak samen met psychische klachten, zoals somberheid en soms ook posttraumatische stressstoornis (PTSS). Het is daarom belangrijk dat de schuldgevoelens niet op de voorgrond blijven staan.
Herbelevingen
Herbelevingen zijn levendige en beangstigende gedachten en gevoelens over het ongeluk. Een herbeleving wordt ook wel een flashback genoemd. Ook kunnen levendige en beangstigende dromen een vorm van herbelevingen zijn. Een herbeleving kan worden veroorzaakt door een geluid of een beeld uit je omgeving. Dit zijn kort na het ongeval normale stressreacties en deze zullen vaak na verloop van tijd afnemen.
Posttraumatische stressstoornis (PTSS)
Het brandwondenongeval van je kind is heftig. Veel ouders hebben levendige herinneringen aan het ongeval of de eerste opvang. Horen dat je kind naar het ziekenhuis of een brandwondencentrum moet, is vaak een teken dat het ernstig is. Soms is er zelfs sprake van een levensbedreigende situatie. Dit kan leiden tot een posttraumatische stressstoornis (PTSS). PTSS is een verzameling van klachten die kunnen ontstaan na het meemaken van een ingrijpende gebeurtenis. Deze klachten zijn bijvoorbeeld herbelevingen, vermijdingsgedrag, prikkelbaarheid, negatieve gevoelens en minder goed functioneren dan voor het ongeval. Ook als getuige van een brandwondenongeval of als naaste, kun je PTSS krijgen na een brandwondenongeval van een kind. Je spreekt van PTSS als de symptomen meer dan een maand aanhouden.
Eenzaamheid
Je kan je eenzaam voelen in de tijd van de ziekenhuisopname en de periode daarna. Anderen gaan gewoon door met hun dagelijkse bezigheden, terwijl in jouw leven het ongeluk en de zorg van je kind centraal staan. Daarbij kan je je ook eenzaam voelen omdat je andere gevoelens ervaart dan je partner. Mensen in je omgeving zullen ook verschillend reageren op het ongeval en niet iedereen zal contact zoeken. Ook onder familie en vrienden kunnen er mensen zijn die er niet naar vragen of durven te vragen. Lees hier meer over.
Zorgen
Na een brandwondenongeluk kan je je veel zorgen maken, bijvoorbeeld over de littekens en de toekomst. Ook kan je als ouder extra waakzaam zijn, omdat je bang bent dat er weer iets ergs zal gebeuren. Dit kan leiden tot erg beschermend gedrag. In kleine dingen zie je grote gevaren, waardoor activiteiten niet meer worden ondernomen uit angst voor ernstige gevolgen. Pas op dat de extra waakzaamheid niet gaat overheersen. Angst en overbezorgdheid kunnen er namelijk bij je kind voor zorgen dat je kind ook snel bang wordt en dingen gaat vermijden.
Ben je benieuwd hoe andere ouders met alle gevoelens zijn omgegaan? In deze video vertellen verschillende ouders over de gevoelens die zij ervaren hebben in de periode van de opname en daarna, en hoe ze daarmee zijn omgegaan.
Tips
1. Neem rust en zorg goed voor jezelf
Probeer voldoende te rusten en te slapen. Zorg ook voor ontspanning. Ook jij hebt een hoop meegemaakt en het kost tijd om hiermee om te leren gaan. Het is normaal om even niet jezelf te zijn. Luister goed naar je eigen lichaam. Op deze manier ben je ook beter in staat om je kind te ondersteunen. Praktische oefeningen kunnen bijvoorbeeld mindfulness of ontspannings- en ademhalingsoefeningen zijn.
2. Praat erover en zoek steun
Praten helpt, voor jou en je kind. Vaak dringt alles pas tot je door wanneer je weer thuis komt en dit kan veel gevoelens oproepen. Stop deze niet weg en praat erover. Uit je zorgen naar anderen, zoals je partner, familieleden en vrienden. Het kan ook helpen om met lotgenoten te praten. Bij de Vereniging van Mensen met Brandwonden en Stichting Kind & Brandwond kan je via activiteiten in contact komen met andere ouders van kinderen met brandwonden. Kijk voor meer informatie op de website.
3. Wees mild voor jezelf
Schuldgevoelens kunnen erg hardnekkig zijn. Vaak hangen ze samen met een hard oordeel over jezelf. Een hard oordeel helpt helaas niet om je beter te voelen. Probeer je te richten op alles wat je hebt gedaan om het leed van je kind te verzachten en er te zijn voor je kind.
4. Zoek afleiding
Afleiding zorgt ervoor dat je je aandacht even op iets anders kunt richten. Doe leuke dingen, zodat je niet blijft hangen in negatieve gevoelens of gedachten.
Hulp
Wat als de stress niet vanzelf weggaat? Klik hier om meer te lezen.
In heel veel gevallen verdwijnen de klachten vanzelf. Wanneer je een maand na het ongeluk en de opname nog stressreacties hebt, is het belangrijk om professionele hulp in te schakelen. Dan kan er namelijk sprake zijn van een posttraumatische stressstoornis (PTSS). Er is veel professionele hulp mogelijk bij PTSS. De eerste stap is om je klachten te bespreken met je huisarts. Deze kan je vervolgens doorsturen.
Hulp en begeleiding – Klik hier om meer te lezen.
Soms is praten met je partner, familieleden en vrienden niet voldoende. In dat geval kan een professionele hulpverlener helpen. Het is hierbij belangrijk om de juiste psychologische hulp te vinden. De nazorgverpleegkundige of verpleegkundig specialist van de brandwondencentra en de Nederlandse Brandwonden Stichting ondersteunen je hier graag bij. Ook kan je vragen stellen over psychologische hulp na een brandwondenongeval bij de Brandwondeninformatielijn. Je kunt bellen naar de Brandwondeninformatielijn op maandag tot en met vrijdag van 9.00 tot 17.00 uur op het telefoonnummer 0900 044 00 44.
Zoek je herkenning, of heb je behoefte aan een persoonlijk gesprek of luisterend oor? Dan kan je ook contact opnemen met een van de contactpersonen van de Vereniging van Mensen met Brandwonden. Dit zijn ervaringsdeskundigen die er graag voor jou zijn. Zij hebben zelf te maken gehad met een brandwondenongeval of zijn zelf ouder van een kind met brandwonden. Zij spreken vanuit hun eigen ervaring en vanuit hun kennis als lid van de Vereniging. Stuur een e-mail met je adres en telefoonnummer naar contactpersoon@mensenmetbrandwonden.nl of bel naar 06-28 92 44 94, dan word je teruggebeld door een van de contactpersonen.
Contact met andere ouders van kinderen met brandwonden is ook mogelijk via activiteiten die georganiseerd zijn door Stichting Kind & Brandwond. Zo organiseren zij contactmiddagen waar familie en ouders van brandwondenpatiënten welkom zijn. De gesprekken kunnen gaan over allerlei praktische en emotionele onderwerpen rond brandwonden. Ook organiseren zij de Brandwondendag en andere activiteiten voor het hele gezin. Kijk voor meer informatie op de website.
